Zwarte film

Zondag 12 Mei 2013 at 10:47 am


Natuurlijk, nieuw materiaal is leuk. Maar de Heilige Vlam weigert vooralsnog weer op te wakkeren door een combinatie van verschoten kruit, geen inspiratie, te weinig tijd en vooral het hebben van een leven. Toch blijft het leuk om af en toe eens een blik te werpen op hoe mijn blogleven er precies 10 jaar geleden uitzag. Hoewel niet meer online, heb ik nog ergens een brokje archieven liggen. Onderstaand stuk stamt van 12 mei 2003. Daarna volgde er een hele tijd niets....

Ik heb een zwak voor Franse bioscoopfilms, en dan met name voor de 'film noir'. Dat is misschien wel opmerkelijk, want hoewel de film noir van oorsprong een puur Franse aangelegenheid is (vandaar de term 'Film Noir'), zijn er stampen critici die vinden dat de beste films in dit genre uit Amerika komen, getuige films als "The Big Heat", "Casablanca" en "The lady from Shanghai".

Absolute lulkoek, want als er mensen zijn de films kunnen maken, dan zijn het wel de Fransen! En dat laat zich het best bewijzen door het feit dat Hollywood al jarenlang steevast probeert om Franse succesfilms in een Amerikaans jasje te steken in een poging om het Europese succes -meestal tevergeefs- te evenaren of te overtreffen. Denkt u maar aan films als "The Woman in Red" (Un éléphant ça trompe énormement), "Three Man and a Baby" (Trois hommes et un couffin), "The Birdcage" (La cage aux folles) en "Nikita" (La Femme Nikita). En juist die laatste film bewijst dat die Amerikaanse versies dan misschien wel meer commercieel succes kennen, maar inhoudelijk hopeloos achterblijven bij de originelen, als is het maar omdat een standaard blonde doos plastic als Bridget Fonda absoluut niet in de buurt komt van de bloedmooie en maximaal bronst-opwekkende Anne Parillaud.

Maar wat nou het vreemde is, vraag me niet om ook maar één Franse film noir te noemen, want ik moet het antwoord schuldig blijven. Waarom dan die fascinatie? Daarvoor moet ik terug naar een regenachtige avond in een caravan op een camping in Wassenaar, in de tijd dat ik nog een puppy was. Toen ik uit verveling de televisie aanzette, viel ik met mijn neus in een echte, originele Franstalige film noir uit de jaren 60, in zwart-wit, vol zelfkant, misdaad en depressie. Maar wat me alles deed vergeten qua naam, inhoud, spelers en verhaallijn, was de absoluut briljante en prachtige filmmuziek, die me tot tranen toe raakte en me in staat van volkomen vervoering bracht. Nog jaren later hoorde ik in mijn hoofd de hypnotiserende melodielijn, beurtelings gespeeld door trompet en panfluit, verzopen in de galm, gedragen door een reeks aanzwellende none-akkoorden van strijkers en zwaar gesmoorde koperblazers. Ik vervloekte mijzelf omdat ik me geen enkel aanknopingspunt kon herinneren, dat me op het spoor van de film kon brengen, ik haatte mezelf omdat ik verzuimd had om in de verwarrende dagen daaropvolgend een blik in de Vara-gids te werpen en bovenal verweet ik mijzelf dat ik die avond door mijn geestelijke verduistering een prima wip met mijn toenmalige misliep.

Hoe het ook zij, sindsdien kan ik geen Franse zwart-wit film zien zonder op die prachtige, imaginaire klanken terug te dobberen naar vroegere tijden, toen films nog inhoud hadden en muziek belangrijker was dan digitale geluidseffecten. Films die buiten Hollywood gelukkig nog steeds worden gemaakt, bijvoorbeeld in "kleinere" filmlanden als Frankrijk en Italië, maar ook in landen als Polen, China, Peru en Mexico.

Een mooi voorbeeld uit het laatste land overigens, is "Como Aqua Para Chocolat", een fantastische "kleine" film naar de roman van schrijfster Laura Esquivel, over een jonge vrouw die in haar keuken gerechten bereidt die haar gasten tot waarlijk orgastische hoogtepunten brengen.

Maar goed, om dat te bevatten zou u hier eigenlijk een keertje moeten komen eten....